– Help, wat neem ik mee?
Help, wat neem ik mee?
Dit moet door het hoofd zijn gegaan van Friedl Dicker-Brandeis, een jonge Joodse kunstenares en docent, toen ze onder wapenbedreiging haar huis moest verlaten. Niet: “hoe red ik mijn spullen?”, maar: “wat hebben de kinderen straks nodig?” Ze was Bauhaus-opgeleid (Weimar, 1919–1923) en dacht in middelen die maken mogelijk maken. Daarom werd haar koffer geen stapel kleding of fotoalbums, maar verf, penselen en papier—gereedschap om ruimte te maken in het hoofd. Wikipedia+1
In het getto Theresiënstadt (Terezín) trok Friedl materialen bij elkaar en gaf les waar dat eigenlijk niet mocht. Ze creëerde—binnen het onmenselijke—een plaats waar kinderen konden kijken, tekenen, benoemen. Niet als grote therapieclaim, maar als menselijke aandacht: ritme, kleur, vorm, en iemands naam onder een tekening zodat je niet verdwijnt. Honderden kinderen leerden bij haar; ze stond voor de groep als docent, niet als redder. Yad Vashem+1
Er gebeurde iets kleins maar wezenlijks: een meisje dat weer ging praten; een jongen die de dag in lijnen kon verdelen; rust door herhaling. Tussen 1942 en 1944 verzamelden de kinderen onder haar leiding duizenden werkjes—ongeveer 4.500 tekeningen. Kort voor haar deportatie verstopte Friedl twee koffers met die werken in een slaapzaal. Na de oorlog doken ze weer op en kregen ze een vaste plek in het Joods Museum in Praag. De tekeningen reizen sindsdien de wereld rond als stille getuigen van kinderlijke verbeelding te midden van geweld. jewishmuseum.cz+1
Friedl zelf werd in oktober 1944 in Auschwitz-Birkenau vermoord. Haar man overleefde; haar lessen leven door in die duizenden papieren. Dat detail doet ertoe: ze koos tot het einde toe voor onderwijzen—voor orde in chaos, voor de waardigheid van een hand die iets maakt. Wikipedia
Dit zal zeker door het hoofd van Friedl Dicker-Brandeis een jonge, Joodse vrouw, gegaan zijn, als zij onder wapenbedreiging snel haar huis moeten verlaten.
Zoveel mogelijk kleding, boeken of foto’s?
Nee, zij weet zeker dat er ook kinderen in het kamp zullen zijn en ze weet ook dat zij die wat vrolijker kan maken door hen tekenles te gaan geven.
Dus het wordt een koffer vol met verf, penselen en papier.
En Friedl geeft de getraumatiseerde kinderen in Theresiënstadt tekenles.
Wat mooi dat een getraumatiseerd meisje weer door haar tekenlessen ging praten.
Een beetje afleiding en vreugde voor de kinderen in die helse omgeving.
Jammer genoeg wordt zij aan het eind van de oorlog ook vermoord. Gelukkig zijn honderden tekeningen bewaard gebleven.
Interessante video over Friedl’s leven als kunstenaar
Bekijk deze YouTube nog eens over haar.
Wat een bewondering heb ik voor deze vrouw. Voor mij: een voorbeeld. En laat het een voorbeeld zijn voor iedereen die tekent of lesgeeft. ERIC+1
Wie haar werk wil verder bestuderen, hier een aanstekelijke ingang: het achtergrondstuk op ArtWay over de lessen en de kindertekeningen in Terezín—nuchter, informatief, en vol respect, maar dat . artway.eu
En ook voor jezelf—mocht je wat down zijn, of je dag niet hebben: teken, schilder. Desnoods op je iPad/tablet in een simpele schetsapp, zoals sketchbook. Kijk niet naar het resultaat. Het bezig zijn geeft al verlichting.
Blijf tekenen. Elke dag een beetje.
Lieve groet,
Rita
Vooral dit artikel over Friedle Dicker-Brandeis vond ik interessant. Haar therapeutische manier van werken wordt hierin verteld op de site van Artway.eu
Wil je meer over Friedl weten, lees dan dit artikel over Friedl Dicker-Brandeis.
En ook voor jezelf, wanneer je ook maar in een kleine of grote dip bent: ga tekenen en schilderen, desnoods op jouw iPad.
Blijf altijd tekenen, of je het nu goed of wat minder goed kunt. Het zal je goed doen. Elke dag. ATTENTIE: momenteel kun je niet gratis lessen downloaden, hier komt zsm een oplossing voor. Interesse, e-mail mij op contact@ipadkunstacademie.com
Lieve groet van Rita
Laat hieronder je e-mailadres achter en ik geef je DIRECT toegang 
